ONREG EN KORRUPSIE

- sou God dit in sy diens tot sy eer kon gebruik?

God se opregte kinders ervaar dikwels onreg. Ons ly onder die gevolge van ander mense se sonde, blatante bedrog en skrikwekkende korrupsie. (Dink nou maar sommer aan die ellendes wat die ESKOM korrupsie veroorsaak!) Dan is daar natuurlik ook nog rampe en ongelukke wat ons diep kan raak. In sulke tye voel dit vir ons so maklik - "Ek kry onregverdiglik swaar!" Dit maak ons moedeloos, depressief en soms ook opstandig teen God. "Here, hoe kan U dit toelaat? Waar is U? Sien U nie die onreg raak nie? Here, het U van my vergeet?"

Ek wil jou herinner aan die veelbewoë geskiedenis van twee Bybelfigure. Josef in die Ou Tstament en Paulus in die Nuwe Testament. Dis nou twee persone wat met reg sou kon vra – “Here, waar is U, het U van my vergeet?”

JOSEF

Ons ken die geskiedenis van Josef. Hy was die dromer, hy was ook die witbroodjie van sy pa. Sy broers doen ‘n vreeslike sonde en verkoop hom as ‘n slaaf in Egipte. Onregverdig! Hy word aangestel in die huis van Potifar. Hy is ‘n getroue en betroubare slaaf. Hy doen als wat reg is. Potifar se vrou probeer hom verlei. Josef weier, want hy weet dis sonde teen God. Hy doen die regte ding. Maar wat gebeur? Potifar se vrou beskuldig hom valslik en hy word in die tronk gegooi. Onregverdig! Hy lê die bakker en skinker se drome reg uit. 'n Goeie daad aan sy naaste. Dit bring eer aan die ware God. Maar wat is die gevolg? Skynbaar niks. Die skinker vergeet van Josef en nog twee jaar moet Josef as onskuldige persoon sy lewe in ‘n Egiptiese tronk slyt. Onregverdig! Toe droom Farao ook en die res is geskiedenis… 

Josef word onderkoning van Egipte en red so ook die lewens van sy familie en dus die volk Israel. Hoe sien Josef sy eie geskiedenis? Na sy pa, Jakob se dood was die broers bekommerd dat Josef uiteindelik sou wraak neem, maar Josef stel hulle gerus. “Moenie bang wees nie, want is ek in God se plek? Julle het kwaad teen my beplan, maar God het dit vir iets goeds in gedagte gehad, met die doel om te doen wat vandag gebeur – om ‘n groot volk aan die lewe te hou.” (Genesis 50:19,20) Ja, Josef se broers doen sonde, Josef ly onreg as gevolg van hulle sonde, maar God het ‘n wonderlike plan daarmee gehad – om sy volk Israel te spaar! In al die tye wat Josef so onregverdig gely het, het God nie vir Josef vergeet nie, maar het God ‘n groter heerliker doel gehad. God was deurgaans met Josef, al het dit dalk nie so gelyk nie. (Genesis 39:2,23)

PAULUS

Ons ken ook die geskiedenis van Paulus. Hy was ‘n vyand van die evangelie, maar Jesus gryp in sy lewe in op pad na Damaskus. Die Here het toe vir Annanias na Paulus gestuur met die woorde : “Gaan, want Ek het hom uitgekies as instrument om my Naam uit te dra na nasies en na konings en na Israel. Ek sal boonop aan hom toon hoeveel hy ter wille van my Naam moet ly.” (Handelinge 9:15,16)  Let op - LYDING is deel van God se "wonderlike plan" met Paulus se lewe! En dis presies wat met Paulus se lewe gebeur het… dink aan die baie ontberings, gevangenskappe en martelings wat hy moes verduur. Uiteindelik het God dit so beskik dat hy tot in Rome voor die keiser moes gaan getuig. Maar hoe het dit gebeur? Hy is onskuldig gevang in Jerusalem. Na sy verhoor deur die Joodse raad het die Here Jesus self Paulus kom bemoedig.  Daardie nag het die Here by Paulus kom staan en gesê : "Hou moed! Want net soos jy in Jerusalem oor My getuig het, so moet jy ook in Rome getuig." (Handelinge 23:11) 

Dit was God se plan vir hom – getuienis in Rome! Toe volg daar een onregverdige verhoor na die ander… niemand kon hom skuldig bevind nie, maar hy word ook nie vrygelaat nie. Beide Feliks en Festus wou die Jode se guns soek en het Paulus onregmatig onder arres gehou. Daar was omkoopgeld betrokke! Onregverdig! Uiteindelik moes Paulus noodgedwonge appelleer na die keiser en Festus het dit toegestaan. 

Sien jy – God gebruik onreg en korrupsie om te sorg dat Paulus voor die keiser kon getuig! 

Maar dit was nog nie die einde van die storie nie – op pad na Rome beland die skip waarmee Paulus gereis het in ‘n woeste storm – dit lyk of die einde gaan kom. Wat gebeur? Die Here stuur 'n engel na Paulus om Hom te verseker dat God se plan dat hy in Rome moet getuig steeds op koers is!  Hy vertel die vreesbevange mense in die skio daarvan. Verlede nag het 'n engel van die God aan wie ek behoort en vir wie ek dien, by my kom staan en gesê, "Moenie bang wees nie, Paulus, jy moet nog voor die keiser verskyn. Kyk, God het in sy genade die behoud van almal wat saam met jou vaar, aan jou geskenk." (Handelinge 27:23-24!) Niks kan God se planne dwarsboom of keer nie! God se weë is onbegryplik vir ons, maar God weet wat Hy doen. Ek en jy kan Hom vertrou!

GOD SE VOORSIENIGHEID

Ons kan natuurlik baie leer uit God se werksaamheid in beide Josef en Paulus se lewens.

Ek wil net een groot saak uitlig – GOD SE VOORSIENIGHEID. Beide se lewens en ook spesifiek die onreg wat hulle gely het is ‘n illustrasie van God se voorsienigheid. Kyk hoe die NGB dit opsom Artikel 13 DIE VOORSIENIGHEID VAN GOD. (Sien hieronder ook die HK Sondag 10)*

Ons glo dat die goeie God, nadat Hy alle dinge geskep het, dit nie laat vaar of aan die toeval of geluk oorgegee het nie, maar dit volgens sy heilige wil so bestuur en regeer dat in hierdie wêreld niks sonder sy beskikking gebeur nie. Tog is God nie die bewerker van die sondes wat gedoen word nie, en dra Hy ook nie die skuld daarvoor nie. (Dis nie God se sonde wat maak dat Josef verkoop word as slaaf of dat Paulus onregverdig aangehou word nie, maar Hy gebruik dit!)

Sy mag en goedheid is immers so groot en onbegryplik dat Hy sy werk baie goed en regverdig beskik en uitvoer, selfs al handel die duiwels en goddelose mense onregverdig. (Soos Josef se broers, soos Feliks en Festus...) Ons wil ook nie verder as wat ons kan verstaan, nuuskierig ondersoek instel na dié dinge wat Hy bo die vermoë van die menslike verstand doen nie; inteendeel, ons eerbiedig juis in alle nederigheid en in aanbidding die regverdige oordele van God wat vir ons verborge is. Ons is tevrede daarmee dat ons leerlinge van Christus is om slegs te leer ken wat Hy in sy Woord openbaar, sonder om die grense daarvan te oorskry. Hierdie leer bied onuitspreeklike troos as ons daardeur geleer word dat niks per toeval oor ons kan kom nie maar alles deur die beskikking van ons hemelse Vader oor ons kom. Hy waak oor ons met vaderlike sorg en heers so oor alle skepsels dat sonder die wil van ons Vader nie een haar van ons kop - hulle is almal getel - en ook nie een mossie op die aarde kan val nie. (Matt. 10:29-30). 

Ons verlaat ons hierop, omdat ons weet dat Hy die duiwel en ons vyande in toom hou, sodat hulle ons sonder sy toelating en wil geen skade kan aandoen nie. Daarom verwerp ons ook die gruwelike dwaling van die Epikureërs, wat sê dat God Hom met niks bemoei nie en alle dinge aan die toeval oorlaat. 

DIE GROOTSTE ONREG

Beleef jy onreg? Moenie moed verloor of in opstand kom nie. Glo in God se voorsienigheid. Hy is met jou juis ook in daardie donker onverstaanbare tye. Hy sal sy doel met jou bereik! En dis altyd 'n saak van blydskap, al huil ons nou. Vertrou Hom. Dis hoe God werk. Van die heel grootste onreg het ons nog nie eers gepraat nie. En wat was dit? Jesus se kruisiging. Pilatus kon Jesus op geen regsgronde of bewyse skuldig bevind nie, maar lewer hom tog oor aan die Jode. Veroordeling van die enigste Onskuldige op aarde!  Korrupsie! Onreg! Maar juis deur Jesus se kruisiging het God finaal bewys dat Hy onreg in sy diens kan gebruik om die grootste en heerlikste triomf te behaal. Juis daarom het ons hoop en kan ons God blindelings vertrou!

* Heidelbergse Kategismus

Sondag 10 - VRAAG EN ANTWOORD: 27

Vraag: Wat verstaan jy onder die voorsienigheid van God?

Antwoord: Die almagtige en oralteenwoordige krag van God1 waardeur Hy hemel en aarde en al die skepsels asof met sy hand nog onderhou en so regeer dat lower en gras, reën en droogte,  vrugbare en onvrugbare jare, voedsel en drank, gesondheid en siekte, rykdom en armoede en alles, ons nie per toeval nie, maar uit sy Vaderhand toekom. 



Sondag:10 - VRAAG EN ANTWOORD: 28

Vraag: Wat baat dit ons dat ons weet dat God alles geskep het en dit nog deur sy voorsienigheid onderhou?

Antwoord: Dat ons in alle teëspoed geduldig en in voorspoed dankbaar kan wees. Verder dat ons ook vir die toekoms 'n vaste vertroue in ons getroue God en Vader  kan stel dat geen skepsel ons van sy liefde sal skei nie, aangesien alle skepsels so in sy hand is dat hulle sonder sy wil nie kan roer of beweeg nie.

AS ONREG OF RAMPE MY TREF...

-is dit tyd om vas te hou aan die voorsienigheid van God!

As slegte goed met goeie mense gebeur, as rampe die regverdiges tref, dan word ons maklik verward, mismoedig en selfs wankelrig in die geloof. Hoe kan dit dan wees, hoekom beskerm God dan nie sy kinders nie? Kan Hy nie of wil Hy nie?

Dis hier waar ons iets moet verstaan van die voorsienigheid van God. Min mense ken nog die woord of begrip. (en dis so jammer) Maar ons voorgeslagte het hierdie saak deeglik deurdink en dit baie mooi geformuleer. Ons vind dit duidelik uitgespel in NGB artikel 13. Dit beteken nie dis ‘n waarheid of leerstuk wat mense uitgedink het nie, die saak word duidelik in die Bybel aangespreek. 

En een van die Bybelverhale waar die voorsienigheid van God op die mees dramatiese manier figureer is die verhaal van Josef. So kom laat ons die geskiedenis van Josef eers so ‘n bietjie afstof. Ons ken dit darem seker almal... 

Josef word deur sy pa Jakob voorgetrek  en dit veroorsaak 'n giftige en wraaksugtige jaloesie by sy ander broers. Om sake te vererger het Josef drome gedroom, wat geïnsinueer het dat sy eie familie eendag voor hom sou buig. Toe op ‘n dag toe hy gaan kos wegneem vir sy broers, neem hulle hulle kans waar, vang hom, gooi hom in ‘n put en verkoop hom aan handelaars wat hom toe weer in Egipte as slaaf verkoop. In Egipte beland hy in Potifar se huis, dit gaan baie goed en hy word bevorder, maar dan kom daar weer moeilikheid. Potifar se vrou probeer hom verlei en toe sy dit nie regkry nie beskuldig sy Josef valslik. Die woedende Potifar laat Josef in die tronk gooi. Sjoe, Josef bly getrou aan God se gebod, maar kyk wat gebeur met hom! Kan dit sin maak? Dit sou kon lyk asof God vir Josef vergeet het of in die steek gelaat het ('n Egiptiese tronk is nie juis 'n vyfster hotel nie!), maar te midde van al hierdie ellendes lees ons dat Here by Josef was! (Genesis 39:2,21,23) Ons ken ook die verhaal verder, hoe Josef die bakker en skinker se drome in die tronk uitgelê het. Die skinker is vrygelaat soos Josef voorspel het en het belowe dat hy Josef se saak by die farao sou stel. Maar ons weet mos wat gebeur met mense se beloftes... Die skinker vergeet van Josef en vir nog twee lange jare moes Josef in die tronk deurbring. (Twee jaar voel soos lewenslank as jy onskuldig in 'n tronk sit.) Weereens sou dit kon lyk asof nie net die skinker nie, maar God self van die arme Josef vergeet het. Maar toe droom die Farao ook en Josef word uit die tronk gehaal om dit uit te lê. Dit lei uiteindelik daartoe dat hy as onderkoning in Egipte aangestel word sodat hy toesig kon hou oor die projek om graan op te gaar. Toe die wêreldwye hongersnood kom wat Josef voorspel het, het sy eie broers daar kom koring koop en uiteindelik het Josef se vader Jakob en sy familie permanent in Egipte kom bly. Toe Jakob sterf was die broers bang dat Josef sou wraak neem oor die onreg wat hulle teen hom gepleeg het en dis toe dat Josef die wysheid en insig oor Goddelike voorsienigheid kwytraak. “Maar Josef het hulle geantwoord: "Moenie bang wees nie. Ek is nie God nie. Julle wou my kwaad aandoen, maar God wou daarmee goed doen: Hy het gesorg dat ‘n groot volk nou in die lewe gebly het.” (Genesis 50:19,20)

In effek sê hy : “Ja, julle het verkeerd gedoen, maar God het dit alles gebruik om sy goeie plan te volvoer!” Josef se woorde word bevestig deur Psalm 105:16,17. “Toe Hy (God) hongersnood oor die land gebring het en al hulle kos laat opraak het, het Hy iemand voor hulle uit gestuur: Josef is as slaaf verkoop.” Kyk hoe word hierdie twee sake parallel gestel. God “stuur” Josef – hy beland nie maar sommer toevallig in Egipte nie, maar die manier hoe Hy dit doen is deur die “verkoop” van Josef as ‘n “slaaf”. 'n Slegte daad staan in diens van God!

Die waarhede oor God se voorsienigheid, met ander woorde oor sy soewereine bestuur en beheer van als wat in die skepping gebeur word duidelik gesien in hierdie geskiedenis van Josef en dit word pragtig saamgevat in die NGB Art 13*. Kom ons kyk daarna:

"Ons glo dat die goeie God, nadat Hy alle dinge geskep het, dit nie laat vaar of aan die toeval of geluk oorgegee het nie maar dit volgens sy heilige wil so bestuur en regeer dat in hierdie wêreld niks sonder sy beskikking gebeur nie." God onttrek Homself nie van hierdie wêreld nie, maar beheer en bestuur alles volgens sy volmaakte wysheid. Die hongersnood is nie toevallig nie, God het daarmee sy doel gehad. Josef se koms na Egipte en als wat daar met hom gebeur het, was ook nie toevallig nie, God het daarmee ‘n doel gehad. Inderdaad is God se hand agter alles!

"Tog is God nie die bewerker van die sondes wat gedoen word nie en Hy dra ook nie die skuld daarvoor nie. Sy mag en goedheid is immers so groot en onbegryplik dat Hy sy werk baie goed en regverdig beskik en uitvoer, selfs al handel die duiwels en goddelose mense onregverdig." As ons sê dat God se hand agter als is kan mense nou maklik redeneer dat Hy ook skuldig is aan die verkeerde dinge wat gebeur. Daarom sê NGB Art 13 pertinent dat dit nie so is nie. God se voorsienigheid vat nie ons skuld of ons verantwoordelikheid weg nie. Josef se broers het sonde gedoen deur hom te verkoop (en hulle sou daaroor verantwoording moet doen), dis nie God se sonde of skuld nie, maar God is so groot dat hy ook verkeerde dinge kan gebruik om sy raadsplanne te volvoer. Selfs onreg is ‘n instrument in God se hand. Ja, dit sluit ook ons eie verkeerde keuses en foute in... dit bly ons skuld, maar God gebruik selfs ook dit om sy doelwitte te bereik!

MAAR DIT KLINK SO ONBEGRYPLIK?

"Ons wil ook nie verder as wat ons kan verstaan, nuuskierig ondersoek instel na dié dinge wat Hy bo die vermoë van die menslike verstand doen nie; inteendeel, ons eerbiedig juis in alle nederigheid en in aanbidding die regverdige oordele van God wat vir ons verborge is. Ons is tevrede daarmee dat ons leerlinge van Christus is om slegs te leer ken wat Hy aan ons in sy Woord openbaar, sonder om die grense daarvan te oorskry." Ons kan God se voorsienigheid nie verstaan nie, ons verstand is te klein om alles uit te pluis. Die mens sou kon vra of God nie maar op ‘n ander makliker manier Jakob en sy familie in die hongersnood kon deurgedra het nie. (Of waarom nie sommer van die begin af gesorg het dat daar nie hngersnood was nie?) Ons wonder dalk hoekom moes hy so onskuldig ly? Dis waar ons moet buig voor God en sê dat ons Hom net vertrou al verstaan ons nie. Ek en jy verstaan meestal nie die slegte en hartseer dinge wat oor ons pad kom nie, maar ons kan weet God is God en Hy weet wat Hy doen. 

TROOS! NIKS IS TOEVALLIG NIE!

"Hierdie leer bied onuitspreeklike troos as ons daardeur geleer word dat niks per toeval oor ons kan kom nie maar alles deur die beskikking van ons goeie hemelse Vader oor ons kom. Hy waak oor ons met vaderlike sorg en heers so oor alle skepsels dat sonder die wil van ons Vader nie een haar van ons kop - hulle is almal getel - en ook nie een mossie op die aarde sal val nie (Mat 10:29, 30). Ons verlaat ons hierop, omdat ons weet dat Hy die duiwels en al ons vyande in toom hou, sodat hulle ons sonder sy toelating en wil geen skade kan aandoen nie. Daarom verwerp ons ook die gruwelike dwaling van die Epikureërs, wat sê dat God Hom met niks bemoei nie en alle dinge aan die toeval oorlaat." Die wêreldgeskiedenis, maar ook ons eie lewensgeskiedenis is nie soos ‘n vragmotor wat sonder remme by ‘n bergpas afhardloop nie... Ons is nie aan ‘n blinde noodlot, kans, geluk of toeval uitgelewer nie. Niks kan met ons gebeur as God dit nie toelaat nie! Dis ons troos binne in ons smart. Die God wat ons liefhet en sy liefde deur Jesus aan die kruis bewys het, is in die finale beheer van sake en Hy bestuur alles tot ons uiteindelike beswil! Dit laat ons geduldig wees in teëspoed en dankbaar wees in voorspoed! Dit laat ons die toekoms met vertroue ingaan, want niks in die skepping kan roer of beweeg sonder God se wil nie!**

NIE FATALISME!

God se voorsienigheid beteken nie (soos sommige ons daarvan wil beskuldig) dat ons maar fatalisties agteroor moet sit in ellendes en net kyk wat God aan die saak gaan doen nie. Beslis werk dit nie so nie! Weereens is Josef 'n pragtige voorbeeld. In uiterste slegte omstandighede doen hy steeds sy uiterste bes en maak die beste van 'n slegte saak. As slaaf in Potifar se huis blink hy uit en kry bevordering, as hy ten onregte in die tronk beland is sy optrede weer so onberispelik dat hy as toesighouer aangestel word. Ons doen wat ons kan, ons gehoorsaam steeds God en sy gebooie en laat dan die res oor aan sy soewereine wil...wetende dat God ons nie vergeet het nie!

Kind van God, (jy wat swaarkry of verontreg voel) weet op hierdie oomblik dat soos God nie vir Josef in die tronk vergeet het nie, Hy jou ook nie vergeet het nie, maar besig is om sy doel met jou te bereik!

NIKS IS TOEVALLIG NIE! SONDER GOD SE WIL KAN GEEN SKEPSEL ROER OF BEWEEG NIE!

*Die tekste wat die NGB Art 13 vermeld is : Joh. 5:17; Heb. 1:3; Sp. 16; Ef. 1:11; Jak. 4:13,19; Job 1:21; 2 Kon. 22:20; Hand. 4:28; 2:23; 1 Sam. 2:25; Ps. 115:13; Jes. 45:7; Amos 3:6; Deut. 19:5; Spr. 21:1; Ps. 105:25; Jes. 10:9; 2 Tess. 2:11; Eseg. 14:9; Matt. 10:29; Rom. 1:28; 1 Kon. 11:23; Gen. 45:8; 50:20; 2 Sam. 16:10; Matt. 8:31; 1 Joh. 2:16; Ps. 5:5; 1 Joh. 3:8; Gen. 1:26; Kol. 1:15; 3:10.

** Die Heidelbergse Kategismus Sondag 10 praat ook heerlik vertroostend oor die voorsienigheid van God, ja dit noem selfs droogte (dit wat baie gebiede tans teister) by die naam!

Sondag 10

27 Vraag: Wat verstaan jy onder die voorsienigheid van God?

Antwoord: Die almagtige en oralteenwoordige krag van God (a) waardeur Hy hemel en aarde en al die skepsels asof met sy hand nog onderhou en so regeer (b) dat lower en gras, reën en droogte (c), vrugbare en onvrugbare jare, voedsel en drank, gesondheid en siekte (d), rykdom en armoede (e) en alles, ons nie per toeval nie, maar uit sy Vaderhand toekom (f).

(a) Hand 17:25-28; Jer 23:23, 24; Jes 29:15, 16; Eseg 8:12. (b) Heb 1:3. (c) Jer 5:24; Hand 14:17. (d) Joh 9:3. (e) Spr 22:2. (f) Matt 10:29; Spr 16:33.

28 Vraag: Wat baat dit ons dat ons weet dat God alles geskep het en dit nog deur sy voorsienigheid onderhou?

Antwoord: Dat ons in alle teëspoed geduldig (a) en in voorspoed dankbaar (b) kan wees. Verder dat ons ook vir die toekoms 'n vaste vertroue in ons getroue God en Vader (c) kan stel dat geen skepsel ons van sy liefde sal skei nie (d), aangesien alle skepsels so in sy hand is dat hulle sonder sy wil nie kan roer of beweeg nie (e).

(a) Rom 5:3; Jak 1:3; Ps 39:10; Job 1:21, 22. (b) 1 Tess 5:18; Deut 8:10. (c) Ps 55:23; Rom 5:4. (d) Rom 8:38, 39. (e) Job 1:12; 2:6; Spr 21:1; Hand 17:2.

Geen ramp of ongeluk is toevallig nie, ook al is mense daaraan skuldig...